Μέχρι τώρα, η ΤOMS έχει μοιράσει 60 εκατομμύρια ζευγάρια βελτιώνοντας την υγεία, την πρόσβαση στην εκπαίδευση και την αυτοπεποίθηση των παιδιών και ενισχύοντας το αίσθημα προσφοράς των καταναλωτών. Κάποια στοιχεία όμως, δείχνουν ότι μια τέτοια δωρεά σε είδος δημιουργεί και ανησυχίες: Θα μπορούσε να στερήσει ζωντάνια από τις τοπικές αγορές, να αναπτύξει μια νοοτροπία εξάρτησης από τη βοήθεια, ή -εφόσον πρόκειται για δωρεά σε είδος και όχι σε χρήματα- να αποδειχθεί λιγότερο ωφέλιμη, αφού στερεί την δυνατότητα του βοηθούμενου να επιλέξει αυτό που πραγματικά χρειάζεται.

Προς τιμήν της, η εταιρεία ανέθεσε σε ομάδα ακαδημαϊκών να ερευνήσει το πραγματικό αντίκρισμα της δωρεάς παπουτσιών. Στα τέλη του 2012 επελέγησαν τυχαία 1.578 παιδιά σε 18 μικρά χωριά του Ελ Σαλβαδόρ για να λάβουν τις γνωστές εσπαντρίγιες. Η σύγκριση ανάμεσα σε χωριά και παιδιά που έλαβαν τη βοήθεια, με άλλα, θα μπορούσε να φανερώσει  την πραγματική επίδραση της βοήθειας. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η δωρεά δεν έβλαψε τις τοπικές αγορές: Για κάθε 20 ζευγάρια που δωρίζονταν, οι κάτοικοι αγόρασαν μόνο ένα ζευγάρι λιγότερο, ένα εύρημα χωρίς στατιστική σημασία. Δυστυχώς, οι ακαδημαϊκοί απέτυχαν να βρουν άλλες καλές ειδήσεις. Η δωρεά δεν είχε καμία επίδραση στην αύξηση κατοχής παπουτσιών – τα παιδιά που τα έπαιρναν πετούσαν το προηγούμενο ζευγάρι τους. Ούτε στη γενική υγεία, στην υγεία ποδιών ή στον αυτοσεβασμό. «Ήταν ένα ευπρόσδεκτο δώρο αλλά δεν έφερε κάποια σοβαρή αλλαγή» είπε ένας από τους ερευνητές. Πιο ανησυχητικό γεγονός ήταν ότι η αναλογία των παιδιών που συμφώνησε ότι «κάποιοι άλλοι πρέπει να φροντίζουν για τις ανάγκες της οικογένειάς μου» ανήλθε στο 79%, από 66% που ήταν στα παιδιά που δεν συμμετείχαν στο πρόγραμμα.

Μετά από αυτή την έρευνα η TOMS αποφάσισε να αλλάξει προσέγγιση, υιοθετώντας δράσεις με αυξημένες πιθανότητες να φέρουν θετικό αποτέλεσμα, όπως το ταίριασμα των αγορών γυαλιών ηλίου με διορθωτικές επεμβάσεις όρασης. Και προσπαθεί να δίνει τα παπούτσια ως επιβράβευση σε παιδιά που συμμετέχουν σε δραστηριότητες οι οποίες βοηθούν την τοπική κοινωνία.