Η διαφοροποίηση στη δραστηριότητα μιας επιχείρησης και η στόχευση σε πληθώρα γεωγραφικών προορισμών λειτουργεί ως δικλίδα ασφαλείας για τις εξαγωγικές επιχειρήσεις, ιδίως σε συνθήκες αστάθειας. Ταυτόχρονα, κατανοώντας σε βάθος τις στοχευόμενες αγορές και προσαρμόζοντας την επικοινωνία της μάρκας τους, οι εξωστρεφείς εταιρείες «περνούν το μήνυμα», χωρίς να διακυβεύεται η ταυτότητα του brand.
Η εξωστρέφεια δεν αποτελεί πλέον απλώς εμπορική επιλογή, αλλά ολοκληρωμένη στρατηγική ανάπτυξης που επηρεάζει το προϊόν, το brand, την επικοινωνία και συνολικά την κουλτούρα μιας επιχείρησης», δήλωσε στο Marketing Week ο Αλκιβιάδης Καλαμπόκης, Πρόεδρος του Πανελληνίου Συνδέσμου Εξαγωγέων (ΠΣΕ), στο πλαίσιο του αφιερώματός μας στην προσέγγιση της διεθνούς ανάπτυξης των ελληνικών brands, σε επίπεδο μάρκετινγκ και επικοινωνίας. Στο σύγχρονο διεθνές περιβάλλον, το οποίο χαρακτηρίζεται από γεωπολιτικές προκλήσεις και εμπορικές εντάσεις, απαιτήσεις υπέρ της βιωσιμότητας και αβεβαιότητα στο πεδίο της ενέργειας, η εξαγωγική στρατηγική προσαρμόζεται, καθώς η εξωστρέφεια των εγχώριων επιχειρήσεων παραμένει καθοριστική για την ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητά τους.
«Να διευρύνουμε τη βάση των εξαγωγικών επιχειρήσεων»
Εξαγώγιμα είδη όμως δεν μπορούν να θεωρούνται μόνο το ελαιόλαδο και ο τουρισμός. Ο Δρ Μαρίνος Γιαννόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος της Enterprise Greece, βλέπει ως πρόκληση τη διεύρυνση της βάσης των εξαγωγικών επιχειρήσεων, κλάδων και αγορών. Περιγράφοντας τη γενική εικόνα, μάς λέει: «Τα στοιχεία του πρώτου τετραμήνου του 2026 στέλνουν θετικό μήνυμα για την ελληνική εξωστρέφεια. Οι εξαγωγές, χωρίς πετρελαιοειδή, αυξήθηκαν κατά 4,2%, φθάνοντας τα 12,97 δισ. ευρώ, ενώ οι συνολικές εξαγωγές ενισχύθηκαν κατά 11,3% και το εμπορικό έλλειμμα περιορίστηκε κατά 8%. Η πρόοδος αυτή είναι σημαντική, αλλά δεν επιτρέπει εφησυχασμό. Η πραγματική πρόκληση είναι να διευρύνουμε τη βάση των εξαγωγικών επιχειρήσεων, να αυξήσουμε την προστιθέμενη αξία των ελληνικών προϊόντων και υπηρεσιών και να μειώσουμε την εξάρτησή μας από περιορισμένο αριθμό κλάδων και αγορών». Σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, τα οποία επεξεργάστηκε η Enterprise Greece, η συνολική αξία των εξαγωγών για το 2025 ανήλθε σε 48.600,2 εκατ. ευρώ. Το μεγαλύτερο ποσοστό καταλαμβάνουν τα καύσιμα (26,1%), και ακολουθούν τα τρόφιμα και ζώντα ζώα (18,6%), τα βιομηχανικά είδη ταξινομημένα κυρίως κατά πρώτη ύλη (15,5%) και τα χημικά (13,0%). Οι εξαγωγές προς την Ευρωπαϊκή Ένωση ανήλθαν σε 57,1% κατά το 2025, ενώ στις κυριότερες χώρες εξαγωγών ως ποσοστό της συνολικής αξίας εξαγωγών της Ελλάδας για το 2025 συγκαταλέγονται οι Ιταλία (9,1%), Γερμανία (7,8%), Κύπρος (6,8%), Βουλγαρία (6,5%), ΗΠΑ (4,9%) και Ρουμανία (4,3%).
Η διαφοροποίηση της δραστηριότητας τονώνει την ασφάλεια
Εκτός από τη διεύρυνση της βάσης των εξαγωγικών επιχειρήσεων σε εθνικό επίπεδο, η διεύρυνση της δραστηριότητας σε επίπεδο επιχείρησης επίσης λειτουργεί ως δικλίδα ασφαλείας. Όπως εξηγεί ο Αντώνης Αντωνόπουλος, Product & Business Development Manager της εταιρείας Παπουτσάνης, «ως Παπουτσάνης, έχουμε πολυσχιδή δραστηριότητα, η οποία ενισχύει την ασφάλεια ως προς τη διασπορά του επιχειρηματικού ρίσκου. Οι μακροχρόνιες συνεργασίες μας με πολυεθνικές εταιρείες σε επίπεδο Contract Manufacturing, αλλά και η ισχυρή παρουσία των brands μας στην ελληνική αγορά, σε συνδυασμό με την παρουσία μας σε χιλιάδες δωμάτια ξενοδοχείων, είναι εκείνα τα στοιχεία που επιβεβαιώνουν την κορυφαία ποιότητα και τα αυστηρά πρότυπα ασφαλείας που ακολουθούμε. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι τουρίστες που δοκιμάζουν τα προϊόντα μας στο διάστημα των διακοπών τους και, όταν γυρίζουν στις χώρες τους, τα αναζητούν διαδικτυακά. Αυτό μάς βοηθά να ανοίγουμε νέες αγορές, αξιοποιώντας μια ‘αθόρυβη’ διαφήμιση B2B2C μέσα από τις πωλήσεις των ξενοδοχειακών μας προϊόντων, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό».
Η διεθνής αναγνώριση ενισχύει την εμπιστοσύνη
Μπορούν οι εξαγωγικές εταιρείες να κεφαλαιοποιήσουν επικοινωνιακά τη διεθνή τους δραστηριότητα, για την ενίσχυση του προφίλ τους και της αναγνωρισιμότητάς τους; Ο Στάθης Μανάκος, Exports Marketing Manager της ΜΕΒΓΑΛ υποστηρίζει ότι: «Η διεθνής παρουσία αποτελεί σημαντικό πυλώνα ανάπτυξης, αλλά ταυτόχρονα και ισχυρό εργαλείο ενίσχυσης του εταιρικού και εμπορικού μας αποτυπώματος. Η παρουσία μας σε περισσότερες από 40 χώρες, οι υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης, η συνεργασία με τους κορυφαίους εκπροσώπους του κλάδου, καθώς και η συμμόρφωση με αυστηρά πρότυπα πιστοποιήσεων, αποτελούν έμπρακτη απόδειξη ποιότητας, αξιοπιστίας, ανταγωνιστικότητας και εξωστρέφειας. Η αναγνώριση στις απαιτητικές αγορές του εξωτερικού ενισχύει τη φήμη μας, δημιουργεί μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στους καταναλωτές και αναδεικνύει τα προϊόντα μας ως σύγχρονους πρεσβευτές της ελληνικής διατροφής και της τεχνογνωσίας της χώρας μας».
Προσαρμογή μηνύματος χωρίς απώλεια ταυτότητας
Το επιτυχές export marketing απαιτεί κατανόηση της κουλτούρας στη στοχευόμενη αγορά, γνώση των τοπικών καναλιών επικοινωνίας και αντίληψη των καταναλωτικών ηθών, μεταξύ άλλων. Δεν αρκεί η μετάφραση, απαιτείται σχεδόν «χειρουργική» προσαρμογή, σύμφωνα με τον Αλκιβιάδη Καλαμπόκη: «Οι ελληνικές εξαγωγές διευρύνονται σε κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας, ενώ οι επιχειρήσεις στρέφονται ολοένα περισσότερο σε αγορές όπου η ποιότητα, η αυθεντικότητα, η καινοτομία και η βιωσιμότητα αποτελούν βασικά κριτήρια επιλογής. Σε επίπεδο κλάδων, ιδιαίτερη δυναμική παρουσιάζουν τα τρόφιμα και ποτά, τα φαρμακευτικά προϊόντα, τα δομικά υλικά, τα χημικά και οι τεχνολογικές υπηρεσίες. Παράλληλα, πέρα από τις παραδοσιακές αγορές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενισχύεται το ενδιαφέρον για τις ΗΠΑ, τη Μέση Ανατολή και την Ασία, όπου απαιτείται ακόμη πιο στοχευμένη τοποθέτηση και προσαρμογή του μηνύματος. Το export marketing, ωστόσο, δεν είναι απλή μετάφραση του ελληνικού μηνύματος. Απαιτεί βαθιά κατανόηση της τοπικής αγοράς, των πολιτισμικών κωδίκων, των καταναλωτικών συνηθειών και των διαφορετικών καναλιών επικοινωνίας. Η επιτυχία έρχεται όταν μια εταιρεία προσαρμόζει το μήνυμά της χωρίς να χάνει την ταυτότητά της».
Πρόκληση η διατήρηση συνεπούς εταιρικής ταυτότητας
«Η προσαρμογή της επικοινωνιακής στρατηγικής σε διαφορετικές αγορές αφορά κυρίως την κατανόηση των πολιτισμικών ιδιαιτεροτήτων, των αντιλήψεων και των καταναλωτικών συμπεριφορών σε κάθε χώρα», παρατηρεί από την πλευρά του ο Στάθης Μανάκος και διευκρινίζει: «Η πρόκληση είναι να διατηρείται μια συνεπής εταιρική ταυτότητα, προσαρμόζοντας τις διαφημιστικές καμπάνιες στις τοπικές ανάγκες και προσδοκίες. Αυτό επιτυγχάνεται μέσα από βαθιά γνώση των αγορών, αξιοποίηση τοπικών συνεργασιών και ευελιξία στην επικοινωνία. Προσωπικά, είμαι ένθερμος υποστηρικτής της φιλοσοφίας think global, act local. Στη ΜΕΒΓΑΛ το εφαρμόζουμε διατηρώντας ξεχωριστούς λογαριασμούς social media στις σημαντικότερες αγορές όπου δραστηριοποιούμαστε. Με αυτόν τον τρόπο, διαμορφώνουμε περιεχόμενο που ‘μιλά’ στη γλώσσα και την κουλτούρα του εκάστοτε κοινού, χωρίς να χάνουμε τη συνέπεια και τις αξίες που χαρακτηρίζουν το brand μας. Οι ελληνικές εταιρείες διαθέτουν σημαντικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα: την αυθεντικότητα, την ποιότητα των πρώτων υλών και τη σύνδεση με τη μεσογειακή διατροφή και την ελληνική παράδοση. Όταν αυτά τα στοιχεία συνδυάζονται με σύγχρονη στρατηγική και διεθνή προσανατολισμό, μπορούν να αποτελέσουν ισχυρά στοιχεία διαφοροποίησης στις παγκόσμιες αγορές».
Η γλώσσα δεν είναι το μόνο εμπόδιο
Στο ίδιο μήκος κύματος και ο Αντώνης Αντωνόπουλος, ο οποίος προσθέτει στη συζήτηση και την παράμετρο των τοπικών νομοθετικών απαιτήσεων: «Πράγματι, η προσαρμογή της επικοινωνιακής στρατηγικής για εξαγωγές σε νέες χώρες αποτελεί πρόκληση, καθώς, πολλές φορές, εκτός από τη γλώσσα επικοινωνίας, χρειάζεται και νομοθετική συμμόρφωση σε χώρες που ακολουθούν διαφορετικούς κανόνες από αυτούς της ΕΕ. Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα έρχεται κυρίως από το πόσο καλή οργάνωση έχει μια εταιρεία και πόσο γρήγορα μπορεί να ανταποκριθεί στις αλλαγές που μπορεί να απαιτηθούν, ώστε να γίνει μια εξαγωγή σε μια νέα χώρα. Η Ελλάδα, ως χώρα, έχει πλεονέκτημα έναντι των υπολοίπων χωρών της ΕΕ λόγω ανταγωνιστικού εργατικού κόστους».
Ο ρόλος του διαδικτύου
Από τη συζήτηση δεν θα μπορούσε να απουσιάζει η παράμετρος της τεχνολογίας. Αναφορικά με τη σημαντικότερη συμβολή του διαδικτύου στη διεθνή ανάπτυξη μιας εταιρείας ή μάρκας, ο Αντώνης Αντωνόπουλος σχολιάζει: «Το διαδίκτυο πλέον παρέχει άμεση πρόσβαση στην πληροφορία και δίνει τη δυνατότητα στον χρήστη να συγκρίνει, πολύ γρήγορα, προϊόντα, υπηρεσίες και χαρακτηριστικά. Με τα κατάλληλα εργαλεία και τη βοήθεια του AI, εμείς εμπλουτίζουμε την πελατειακή μας βάση σε επίπεδο B2B, αλλά ταυτόχρονα αξιοποιούμε και πλατφόρμες D2C, ώστε να μπορούν οι καταναλωτές να βρούν εύκολα τα προϊόντα μας και στην Ελλάδα και στο εξωτερικό». Επιταχυντή της εξωστρέφειας χαρακτηρίζει το ίντερνετ ο Στάθης Μανάκος: «Η συμβολή του διαδικτύου είναι ιδιαίτερα σημαντική στον τομέα του marketing και αποτελεί βασικό επιταχυντή της εξωστρέφειας και της διεθνούς ανάπτυξης. Μέσω των ψηφιακών καναλιών, οι επιχειρήσεις μπορούν να απευθύνονται άμεσα σε καταναλωτές διαφορετικών αγορών του εξωτερικού, ενισχύοντας την αναγνωρισιμότητά τους και χτίζοντας σχέσεις σε πραγματικό χρόνο, με σημαντικά χαμηλότερο κόστος σε σχέση με τις παραδοσιακές μεθόδους. Παράλληλα, το διαδίκτυο προσφέρει ισχυρά εργαλεία συλλογής και ανάλυσης δεδομένων, επιτρέποντας στις εταιρείες να κατανοούν σε βάθος νέες τάσεις, προτιμήσεις και αγοραστικές συμπεριφορές. Έτσι, διευκολύνεται η λήψη πιο τεκμηριωμένων αποφάσεων και η ανάπτυξη αποτελεσματικότερων στρατηγικών».
Η ελληνική εξωστρέφεια με μια ματιά
Σχεδόν 20 χιλιάδες επιχειρήσεις πραγματοποίησαν το 2024 εξαγωγές συνολικής αξίας 47.003,7 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με έκθεση της ΕΛΣΤΑΤ που δημοσιεύθηκε τον περασμένο Φεβρουάριο. Αξίζει να σημειωθεί ότι μόλις το 1,7% (336 επιχειρήσεις) του συνολικού αριθμού των επιχειρήσεων που διενήργησαν εξαγωγές έχει θυγατρικές στο εξωτερικό και σε αυτό το ποσοστό αναλογεί το 36,2% της συνολικής αξίας των εξαγωγών (17.004,9 εκατ. ευρώ). Το 4,5% (882 επιχειρήσεις) αποτελείται από ξένες ελεγχόμενες επιχειρήσεις από το εξωτερικό (11.158,5 εκατ. ευρώ, 23,7% της συνολικής αξίας των εξαγωγών). Από την ανάλυση με βάση τη γεωγραφική διασπορά των εξαγωγών, προκύπτει ότι 30.732,6 εκατ. ευρώ, δηλαδή το 65,4% της συνολικής αξίας εξαγωγών κατευθύνθηκε σε περισσότερες από 20 χώρες-εταίρους, από 937 επιχειρήσεις. Σχεδόν 1.700 επιχειρήσεις εξήγαγαν προς 10-19 χώρες (7.321,8 εκατ. ευρώ), και σχεδόν 17 χιλιάδες επιχειρήσεις εξήγαγαν προς 1-9 χώρες προϊόντα και υπηρεσίες αξίας 8.949,3 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία της στατιστικής αρχής, το α’ εξάμηνο τ.έ., η συνολική αξία των εξαγωγών ανήλθε σε 27.633,7 εκατ. ευρώ έναντι 24.117,7 εκατ. ευρώ το ίδιο διάστημα του 2025, παρουσιάζοντας αύξηση 14,6%, μειώνοντας το έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου για αυτό το χρονικό διάστημα κατά 5,0%. Για τον μήνα Ιούνιο, η συνολική αξία των εξαγωγών ανήλθε σε 5.000,3 εκατ. ευρώ, έναντι 3.959,6 εκατ. ευρώ κατά τον ίδιο μήνα του 2025 (+26,3%).
Clean, green, sustainable
«Οι τάσεις που υπάρχουν αυτή την στιγμή στην αγορά, στις κατηγορίες όπου δραστηριοποιούμαστε ως εταιρεία, είναι: Α) To Clean & Green Beauty. Οι καταναλωτές γίνονται περισσότερο απαιτητικοί από τα brands και θέλουν το καλύτερο και το πιο φυσικό προϊόν. Πιστοποιήσεις όπως Vegan και Cruelty Free είναι σχεδόν προαπαιτούμενες προδιαγραφές. Β) Το Sustainability, με έμφαση στη μείωση χρήσης πλαστικού, αλλά και των λοιπών υλικών που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή προϊόντων, όπως νερό, χαρτί κ.τ.λ. Η βιωσιμότητα φέρνει στο προσκήνιο τα προϊόντα plastic-free, όπως τα στερεά καλλυντικά χωρίς νερό. Τέλος, σε ό,τι αφορά τα ξενοδοχεία, είμαστε ήδη σε τροχιά ευθυγράμμισης με την επερχόμενη απαγόρευση των προϊόντων μιας χρήσης και τα περισσότερα ξενοδοχεία επιλέγουν λύσεις dispensers με δυνατότητα επαναπλήρωσης.»
Από το ‘made in greece’ στις εμπορικές ευκαιρίες
«Το ‘Made in Greece’ δεν πρέπει να λειτουργεί απλώς ως ένδειξη προέλευσης, αλλά ως εγγύηση ποιότητας, αξιοπιστίας και συνέπειας. Στην Enterprise Greece, στόχος μας είναι να μετατρέπουμε αυτά τα χαρακτηριστικά σε πραγματικές εμπορικές ευκαιρίες: προετοιμάζοντας τις επιχειρήσεις για απαιτητικές αγορές, συνδέοντάς τες με διεθνείς αγοραστές και υποστηρίζοντας τη σταθερή παρουσία τους στο εξωτερικό. Περισσότερες επιχειρήσεις, περισσότερες αγορές και μεγαλύτερη ελληνική προστιθέμενη αξία: αυτή είναι η στρατηγική μας κατεύθυνση.»
Η εξαγωγική ανάπτυξη ως μακροπρόθεσμη επένδυση
«Η ελληνική προέλευση μπορεί να αποτελέσει ισχυρό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, αρκεί να συνδέεται με συνέπεια, ποιότητα, αξιοπιστία και σύγχρονη εικόνα. Πέρα από την αύξηση των πωλήσεων, η διεθνής παρουσία ενισχύει τη φήμη, τη γνώση, την ανθεκτικότητα και την οργανωτική ωριμότητα των επιχειρήσεων. Για τον λόγο αυτό, η εξαγωγική ανάπτυξη πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μακροπρόθεσμη επένδυση στο brand και όχι ως ευκαιριακή εμπορική κίνηση.»
Υγεία, ευεξία και μεσογειακή διατροφή
«Στον κλάδο των γαλακτοκομικών όπου δραστηριοποιείται η ΜΕΒΓΑΛ, οι σημαντικότερες τάσεις συνδέονται με τη στροφή των καταναλωτών προς την υγεία & ευεξία, καθώς και την αυξανόμενη δημοτικότητα της ελληνικής και της μεσογειακής κουζίνας. Το ελληνικό γιαούρτι και η φέτα ευνοούνται ιδιαίτερα, καθώς ανταποκρίνονται στη ζήτηση για προϊόντα με πολλαπλά οφέλη, καθαρή ετικέτα, υψηλή διατροφική αξία και ευρύ φάσμα εφαρμογών. Οι ώριμες αγορές της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής παραμένουν βασικοί πυλώνες ανάπτυξης, ενώ αναδύονται ευκαιρίες σε Ασία και Μέση Ανατολή. Σε ένα πιο σύνθετο διεθνές περιβάλλον, η καινοτομία, το ισχυρό branding και η διαφοροποίηση θα αποτελέσουν κρίσιμους παράγοντες ανάπτυξης.»
Ακολουθήστε μας σε LinkedIn & Facebook και γίνετε μέλος της μεγαλύτερης ελληνικής κοινότητας του κλάδου.