Το Μάρκετινγκ εμφανίστηκε σχεδόν από καταβολής κόσμου. Τι έκανε εκείνος ο κατηραμένος όφις όταν πρότεινε στην Εύα το μήλο; Της έταξε. Της είπε ότι θα γίνει πιο σοφή. Δύο σε ένα, της εξήγησε, και το μήλο είναι βιολογικής καλλιέργειας και παίρνεις ως μπόνους τη γνώση. Τι έκανε, με άλλα λόγια ο όφις; Προωθητική ενέργεια. (Δεν έχει επιβεβαιωθεί, ωστόσο, αν η Εύα ήταν ξανθιά.)

Κάπως έτσι περί μήλου μας τα λένε οι θρησκευτικές γραφές, οι οποίες, βέβαια, βλέπουν το περιστατικό από μια άλλη δεοντολογική πλευρά. Πάντως, αμέσως-αμέσως, έχουμε ένα κομβικό σημείο διασταύρωσης θρησκείας και Μάρκετινγκ. Από εκεί και πέρα, το Μάρκετινγκ ακολουθεί τους δικούς του δρόμους και λέει τα δικά του. Μήπως όμως οι δρόμοι είναι παράλληλοι;

Πάντα πρέπει να υπάρχει μια βασική πίστη. Οι θρησκείες αναφέρονται σε ένα Θεό. Το Μάρκετινγκ θεοποιεί το χρήμα. Δει δε χρημάτων, ω άνδρες και γυναίκες, κοινώς τζίρος να γίνεται. Και μάλιστα, το Μάρκετινγκ είναι καθολικό: σε αντίθεση με τις θρησκείες που έχουν και τις διαφορές τους, αυτό ακολουθείται πανομοιότυπα σε όλο τον κόσμο.

Το Μάρκετινγκ έχει πιστούς οπαδούς; Σίγουρα ναι, όλους εκείνους που είναι προσηλωμένοι στην τήρηση των επιταγών του. Εκείνοι που βρίσκονται στα άδυτα λέγονται γκουρού και από αυτούς εκπορεύονται οι βασικές δοξασίες. Οι ευρύτερης πρακτικής προσπαθούν να προσηλυτίσουν το κοινό για τα θέλγητρα των προϊόντων ή υπηρεσιών που έχουν αναλάβει. Κι αν εξέλιπαν εκείνοι οι πρώτοι καταναλωτές, η Εύα και ο Αδάμ, φρόντισαν να αφήσουν ων ουκ εστιν αριθμός απογόνους.

Οι απόγονοι αυτοί στους ναούς μπορεί να πηγαίνουν κάθε Πάσχα. Στους ναούς του εμπορίου εμφανίζονται συχνότερα. Κι αν κάποτε είχαμε τους θρησκευτικούς πολέμους, σήμερα έχουμε τους οικονομικούς. Πού κείται η Νέα Ιερουσαλήμ, να την κατακτήσουμε; Οι σύγχρονοι σταυροφόροι δεν πάνε «με το σταυρό στο χέρι». Πάνε με τη στρατηγική στη σκέψη…