Το Marketing Week συναντήθηκε τόσο με τον Στέφανο Λουκάκο, Γενικό Διευθυντή της Google Ελλάδος, όσο και με τον Ηλία Σούση, Head of Agencies. Και συνομίλησε μαζί τους, μεταξύ άλλων, για την εγχώρια αγορά του Internet και τις ευκαιρίες που προσφέρει το digital, για την online δημιουργικότητα και τις τάσεις στο Οnline Marketing, για το Google Creative Lab και τις διακρίσεις της εταιρείας στις Κάννες και πολλά άλλα…

Marketing Week: Πιστεύετε ότι θα καταφέρει το digital να αυξήσει για άλλη μία χρονιά το μερίδιό του και να αποτελέσει τη θετική εξαίρεση σε μία, κατά τα άλλα, δύσκολη πραγματικότητα; Αποτελεί, με άλλα λόγια, η κρίση ευκαιρία για την αγορά του online;

Στέφανος Λουκάκος: Απολύτως. Η αγορά του Internet στην Ελλάδα πιστεύουμε ότι είναι ταχέως αναπτυσσόμενη, κυρίως λόγω της χαμηλής διείσδυσης σε σχέση πάντα με την υπόλοιπη Ευρώπη. Ήδη, το γεγονός ότι οι Έλληνες έχουν μειώσει τις εξόδους τους και περνάνε περισσότερες ώρες στο σπίτι, έχει σαν αποτέλεσμα να έχουν περισσότερο χρόνο για να ψάχνουν ευκαιρίες online.

Δείγμα άλλωστε αυτής της τάσης είναι και η εκρηκτική αύξηση των sites με ευκαιρίες και εκπτώσεις. Το Online δίνει στον καταναλωτή τη δυνατότητα να συγκρίνει τιμές, να εκτεθεί σε προσφορές και να διαβάσει σχόλια και κριτικές άλλων καταναλωτών. Το βλέπουμε και από τις καθημερινές μας συνήθειες: ο καθένας μας έχει ψάξει, για παράδειγμα, για τις τιμές κάποιου PC και για κριτικές αναφορικά με κάποιο εστιατόριο.

Marketing Week: Και, μέρα με τη μέρα, το Διαδίκτυο θα γίνεται αναγκαίο σε όλο και περισσότερους…

Στέφανος Λουκάκος: Κάτι άλλο εξίσου σημαντικό είναι ότι το Διαδίκτυο προσφέρει τεράστιες ευκαιρίες για την επιχειρηματική ανάπτυξη. Σκεφτείτε ότι σήμερα οι επιχειρηματίες στον τουρισμό, οι ελαιοπαραγωγοί και οι βιοτέχνες ανά την Ελλάδα, μπορούν και απευθύνονται σε ένα διεθνές κοινό και προσφέρουν τα προϊόντα/υπηρεσίες τους σε χώρες και αγορές, στις οποίες με τα παραδοσιακά Μέσα δεν θα μπορούσαν να έχουν πρόσβαση.

Μια άλλη πτυχή, είναι αυτή του Μobile Internet στην Ελλάδα, καθώς πέρα από τη χρήση του από υπολογιστές, αυξάνεται συνεχώς και η χρήση του Διαδικτύου από το κινητό, κάτι το οποίο συνδέεται άμεσα και με το εγχώριο boom της αγοράς των smartphones. Βεβαίως, υπάρχει ένα πολύ μεγάλο μερίδιο της αγοράς του Internet, το οποίο παραμένει ανεκμετάλλευτο. Υπάρχουν, λοιπόν, σημαντικά περιθώρια ακόμη για δημιουργία ελληνικού περιεχομένου που θα τονώσει την τοπική αγορά.

Marketing Week: Η εντυπωσιακή προσέλευση του κόσμου στο πρόσφατο Online Marketing Conference, στο οποίο συμμετείχε ως Μεγάλος Χορηγός και η Google, απέδειξε το αυξανόμενο ενδιαφέρον των brands για τα Digital Media. Επιβεβαιώνεται το ενδιαφέρον της αγοράς και στις καθημερινές επαφές σας με στελέχη;

Στέφανος Λουκάκος: Το ενδιαφέρον της αγοράς για τα Οnline Μέσα και την Οnline Διαφήμιση είναι όντως αυξανόμενο. Αυτό που προσπαθούμε να εξηγήσουμε στα στελέχη της αγοράς είναι ότι υπάρχει προστιθέμενη αξία στην Οnline Επικοινωνία και πρέπει να πειραματιστούν αρκετά -χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα και μεγαλύτερο προϋπολογισμό- και να βρουν αυτό το οποίο ταιριάζει στις δικές τους ανάγκες.

Marketing Week: Βρίσκεστε στο τιμόνι της Google Ελλάδας εδώ και περίπου ενάμισι χρόνο. Ποια είναι η σημαντικότερη πρόκληση που κληθήκατε να αντιμετωπίσετε μέχρι τώρα;

Στέφανος Λουκάκος: Για την Ελλάδα, μία σημαντική πρόκληση είναι να πείσουμε τους marketing managers παραδοσιακών κατηγοριών προϊόντων, όπως είναι τα καταναλωτικά προϊόντα FMCG, ότι η online παρουσία τους μπορεί να επηρεάσει θετικά τις πωλήσεις τους offline.

Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, μιας και πλέον υπάρχουν απτά στοιχεία τα οποία επιβεβαιώνουν ότι, ολοένα και περισσότερο, η καταναλωτική συμπεριφορά στα σημεία πώλησης επηρεάζεται από την πληροφορία που υπάρχει για το προϊόν στο Διαδίκτυο.

Είναι αυτό το οποίο ανέφερα και προηγουμένως. Ότι πλέον η Οnline Επικοινωνία είναι ιδιαίτερα σημαντική για την αύξηση του brand awareness, ενώ παράλληλα μπορεί να αποδώσει και σημαντικό ROI.

Marketing Week: Πόσο ικανοποιημένος είστε από την έως τώρα πορεία του brand στη χώρα μας και ποιος είναι ο επόμενος στόχος της Google σε ό,τι αφορά την ελληνική αγορά;

Στέφανος Λουκάκος: Είμαστε ιδιαίτερα ικανοποιημένοι, καθώς από το 2009 έχουμε καταφέρει να τριπλασιάσουμε τα έσοδά μας αλλά και να αυξήσουμε την προτίμηση του εγχώριου κοινού στα προϊόντα μας. Η αποδοχή από το κοινό είναι η σημαντικότερη επιβράβευση για εμάς. Ο επόμενος στόχος είναι αρχικά να τηρήσουμε την ανάπτυξή μας σε τριψήφιους αριθμούς και, παράλληλα, να μεγαλώσουμε τόσο ώστε η Google Hellas να είναι σε απόλυτα νούμερα σημαντική για την Google παγκοσμίως.


Marketing Week: Η Google εξελίσσεται διαρκώς και είναι πλέον πολλά περισσότερα από μία μηχανή αναζήτησης. Ποιον ορισμό θα επιλέγατε για να περιγράψετε τo brand Google;

Στέφανος Λουκάκος: Η Google είναι πράγματι πολλά περισσότερα από μία μηχανή αναζήτησης. Και αυτό γιατί, πέρα από τις συνεχείς βελτιώσεις οι οποίες γίνονται στο εργαλείο αυτό, κάθε χρόνο αναπτύσσονται καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες για ένα εξαιρετικά μεγάλο εύρος αναγκών που αφορούν, μεταξύ άλλων, στη Διαφήμιση, τη μετάφραση, το cloud computing και τη διασκέδαση, όπως για παράδειγμα από το YouTube.

Το brand της Google είναι εδώ και χρόνια κομμάτι της καθημερινότητάς μας και ένα από τα δημοφιλέστερα και πλέον αναγνωρίσιμα παγκοσμίως. Άλλωστε σήμερα είναι ένα «όνομα» που ακούγεται σε κάθε σπίτι, είτε αυτό είναι για ψυχαγωγία ή επικοινωνία είτε για ενημέρωση και για το αγαπημένο σε όλους «googling».

Marketing Week: Επιβεβαιώνοντας τη φήμη της ως μια εταιρεία που έχει την καινοτομία στο DNA της, η Google λανσάρισε το Google+. Τι ευελπιστεί να πετύχει η εταιρεία με το συγκεκριμένο project και πότε εκτιμάτε ότι θα είναι διαθέσιμο στο ευρύ κοινό;

Στέφανος Λουκάκος: Με το Google+ στόχος μας είναι η δημιουργία ενός δικτύου το οποίο θα κάνει την online ανταλλαγή πληροφορίας να μοιάζει με τον τρόπο που αυτό συμβαίνει στην πραγματικότητα. Να αντικατοπτρίζει, δηλαδή, το απλό γεγονός ότι στην καθημερινότητά μας μοιραζόμαστε διαφορετικά πράγματα με διαφορετικούς ανθρώπους, και έτσι διαμορφώνουμε τις απόψεις και τα ενδιαφέροντά μας.

Αυτήν τη στιγμή, δεν υπάρχει ακριβές χρονοδιάγραμμα σχετικά με τη διαθεσιμότητά του στο ευρύ κοινό, αλλά θα εξαρτηθεί από το πώς θα εξελιχθεί το προϊόν.

Marketing Week: Είστε ένα στέλεχος με παραστάσεις τόσο από την Ελλάδα, όσο και από το εξωτερικό. Πώς κρίνετε το επίπεδο της online δημιουργικότητας στην Ελλάδα;

Στέφανος Λουκάκος: Δημιουργικότητα υπάρχει, αυτό είναι σίγουρο, και το έχουμε δει σε ελληνικές digital καμπάνιες και παραγωγές οι οποίες είχαν εξαιρετική ανταπόκριση από το κοινό. Ωστόσο, αυτό το οποίο παρατηρούμε είναι ότι λείπει είναι η στρατηγική, η οποία θα βοηθήσει ώστε να ενσωματωθεί η Οnline Επικοινωνία στο συνολικό επικοινωνιακό προγραμματισμό της εταιρείας προκειμένου να έχουν νόημα όλες οι ενέργειες συνολικά.

Σίγουρα η Ελλάδα δεν έχει ωριμάσει ακόμη ψηφιακά και τα περισσότερα trends στην Οnline Επικοινωνία, έρχονται από το εξωτερικό. Τα εργαλεία, όμως, είναι διαθέσιμα και στην Ελλάδα, οπότε είναι πολύ καλή ευκαιρία να τα αξιοποιήσουμε τώρα που οι συνθήκες είναι ευνοϊκές και η αγορά αναπτύσσεται διαρκώς.

Marketing Week: Σε ένα οικοσύστημα όπου οι αλλαγές είναι ραγδαίες, οποιαδήποτε πρόβλεψη είναι ριψοκίνδυνη. Θα ήθελα, ωστόσο, να ολοκληρώσουμε αυτήν τη συζήτηση εστιάζοντας στην επόμενη πραγματικά σπουδαία τάση στο Online Marketing…

Στέφανος Λουκάκος: Μία σημαντική τάση είναι η αποδοχή του γεγονότος ότι ένα μεγάλο μέρος της επαφής ενός καταναλωτή με ένα brand γίνεται σήμερα πριν ο καταναλωτής έρθει σε επαφή με το προϊόν. Η πρώτη επαφή συνήθως γίνεται ένα βήμα πίσω χρονικά, όταν το αναζητά ή όταν μάθει κάτι για αυτό στο Διαδίκτυο. Ως αποτέλεσμα, η παρουσία και η επικοινωνία του brand σε online επίπεδο αναδεικνύεται σε μία πολύ σημαντική διαδικασία. Κορυφαίο ίσως παράδειγμα είναι η τουριστική αγορά, όπου η κριτική και τα σχόλια καταναλωτών για ξενοδοχεία και προορισμούς επηρεάζει τις αποφάσεις των ταξιδιωτών.

Παράλληλα, αυξανόμενη είναι και η τάση των καταναλωτών να επιστρέφουν στο Διαδίκτυο και να παραθέτουν σχόλια για κάποιο προϊόν, υπηρεσία ή brand, επηρεάζοντας κατά συνέπεια τις επιλογές επόμενων καταναλωτών.

Σε αυτό το πλαίσιο, το ποσοστό κατά το οποίο επηρεάζονται οι καταναλωτές από τις επιλογές των φίλων τους είναι κάτι το οποίο έχει αναπτυχθεί ιδιαίτερα μέσω των social networks. Προς την κατεύθυνση αυτήν, εργαλεία όπως το plus one της Google, μας δίνουν τη δυνατότητα να μοιραζόμαστε με τους φίλους μας τα πράγματα τα οποία μας αρέσουν στο Διαδίκτυο, κάτι που επίσης έχει τη δυναμική να εξελιχτεί σε ένα ιδιαίτερα ισχυρό εργαλείο Μάρκετινγκ.


Ηλίας Σούσης, Google: «Το Online Marketing αντίδοτο στην κρίση»
Marketing Week: Ασκείτε καθήκοντα Head of Agencies. Ποια είναι η μεγαλύτερη πρόκληση για εσάς;

Ηλίας Σούσης: Η μεγαλύτερη πρόκληση είναι το digitization των agencies. Δεδομένης της στροφής ολοένα και μεγαλύτερου μέρους του καταναλωτικού κοινού στο online, τα agencies στην Ελλάδα έχουν αρχίσει να επενδύουν σε αυτό το κομμάτι. Ωστόσο, στη χώρα μας, τα πράγματα είναι ακόμη αρκετά παραδοσιακά. Για εμάς, είναι μεγάλη πρόκληση να τους βοηθήσουμε σε αυτό το επόμενο βήμα τους και να δημιουργήσουμε το πρώτο agency στην Ελλάδα που θα φέρει έσοδα άνω των 10 εκατ. ευρώ.

Marketing Week: Είστε υπεύθυνος και για την Κύπρο. Ποια εντοπίζετε ως την κυριότερη διαφορά μεταξύ της ελληνικής και της κυπριακής αγοράς του online;

Ηλίας Σούσης: Η διαφορά της Ελλάδας με την κυπριακή αγορά είναι ότι η τελευταία έχει πολύ περισσότερο διεθνή προσανατολισμό και χρησιμοποιεί πολύ περισσότερο τα Digital Media στην επικοινωνία της, ώστε να εξασφαλίσει ότι τα μηνύματά της θα φτάσουν ένα διεθνές κοινό. Το κύριο χαρακτηριστικό της αγοράς της Κύπρου είναι πως οι επιχειρήσεις πλέον έχουν καταλάβει τις δυνατότητες που τους δίνει το Internet, ώστε να ανοιχτούν σε άλλες αγορές και είναι περισσότερο πρόθυμες να πειραματιστούν σε αυτό.

Marketing Week: Μία πτυχή της Google είναι το περίφημο Google Creative Lab, το οποίο στο Φεστιβάλ Δημιουργικότητας των Καννών κατέκτησε ένα από τα Grand Prix στην κατηγορία Cyber, καθώς και αρκετά Lions. Με δεδομένο ότι οι περισσότεροι Έλληνες δεν γνωρίζουν τι εστί Google Creative Lab, θα θέλατε να μας αποκαλύψετε λίγα πράγματα γι’ αυτό;

Ηλίας Σούσης: Το Google Creative Lab είναι μία μικρή ομάδα της Google με βασικό στόχο τη διαχείριση του brand της. Σημαντικό χαρακτηριστικό της ομάδας αυτής είναι ότι προσπαθεί να σκέφτεται διαφορετικά και καινοτόμα και να επανασχεδιάζει δημιουργικά το Μάρκετινγκ σε κάθε είδους Μέσα, είτε υπάρχουν είτε όχι. Βρίσκει, δηλαδή, νέους τρόπους για να επικοινωνεί τις καινοτομίες τις εταιρείας, τα σχέδιά της, τις ιδέες της και όλη μας τη δουλειά που μας κάνει υπερήφανους.

Marketing Week: Στις Κάννες, η Google απέσπασε πολλά Lions και ως πελάτης, αποδεικνύοντας ότι είναι ένα brand που ενθαρρύνει τη δημιουργικότητα. Πιστεύετε ότι μια καμπάνια μπορεί να είναι τόσο καλή όσο της το επιτρέπει ο πελάτης;

Ηλίας Σούσης: Μία επιτυχημένη καμπάνια είναι αποτέλεσμα μίας δημιουργικής συνεργασίας, αλλά πολλές φορές και της σωστής χημείας μεταξύ πελάτη και διαφημιστή. Πιστεύω ότι στην επιτυχία αυτή συνέβαλε και το γεγονός ότι η Google είναι και η ίδια πολύ ανοιχτή σε νέες ιδέες και πάντα υποδέχεται με ενθουσιασμό την καινοτομία και τη δημιουργικότητα. Άλλωστε, η θετικότητα και δημιουργική αλληλεπίδραση με το συνομιλητή μας, είτε αυτός είναι οι χρήστες μας είτε κάποιος συνεργάτης, είναι μέρος του DNA μας.

Marketing Week: Στο σεμινάριο της Google στις Κάννες, ο Eric Schmidt, CEO της Google, προέτρεψε το κοινό να λέει συχνότερα «ναι». Εσείς τι θα συμβουλεύατε τους πελάτες σας;

Ηλίας Σούσης: Τη θετική σκέψη. Θα συμβούλευα στους πελάτες να πουν «ναι» στην αλλαγή και να μη φοβούνται να δοκιμάσουν. Το Digital και η Online Επικοινωνία είναι κάτι το οποίο τόσο οι ίδιες οι διαφημιστικές, όσο και οι πελάτες πρέπει να δουν θετικά και να πουν «ναι». Όσοι είπαν «ναι» ως τώρα, μόνο κέρδος είχαν, ακόμη και κατά τη διάρκεια της κρίσης.