Είναι ευχής έργον που σε μια τόσο δύσκολη συγκυρία, οι επιχειρήσεις που «κόβουν» από παντού, διατηρούν ενεργά τα προγράμματα EKE, ενώ δεν διστάζουν να τα εντείνουν κιόλας. Μιλώντας όμως για ΕΚΕ, αξίζει τον κόπο να κάνουμε ένα-δυο βήματα πίσω και να δούμε ολόκληρη την εικόνα: Τις ενέργειες εταιρικής κοινωνικής ευθύνης δεν σχεδιάζουν και υλοποιούν απρόσωπες εταιρείες, αλλά οι άνθρωποί τους. Άνθρωποι που έχουν ο καθένας τις δικές του αδυναμίες και ιδιαιτερότητες, αλλά – πάνω από όλα – τις δικές του αξίες και ιδανικά. Και κάπου εδώ ξεκινάει ίσως η ουσία των προγραμμάτων ΕΚΕ: Από τις αξίες και τα ιδανικά των ανθρώπων που τις σχεδιάζουν.

Πώς άραγε θα μπορούσε ένας άνθρωπος με «ελεγχόμενη» ηθική και χωρίς αξίες να πιστέψει στην δύναμη της αλληλεγγύης  – από την οποία ξεκινάει η ΕΚΕ -, να μελετήσει προσεκτικά τις ανάγκες της κοινωνίας, των ανθρώπων και του περιβάλλοντος και να δημιουργήσει ορθολογικά προγράμματα ΕΚΕ, που να έχουν νόημα και ουσία και να πηγάζουν από ειλικρινή συναισθήματα; Προσωπικά πιστεύω πως δεν θα μπορούσε.

Ακόμα όμως κι αν είχε τις «ικανότητες» να προσπεράσει αυτή του την αδυναμία, η ίδια η ζωή θα αποκάλυπτε τα ιδιοτελή του κίνητρα. Είναι πολύ εύκολο για τους καταναλωτές και τους πολίτες να διαπιστώσουν εάν μια ενέργεια κοινωνικής ευθύνης είναι ειλικρινής ή απλά «μόδα». Όσο κι αν λέμε πως ο σκοπός αγιάζει τα μέσα, είναι πρωταρχικός παράγοντας επιτυχίας για την ΕΚΕ, οι επιλογές της να γίνονται από στελέχη – από ανθρώπους δηλαδή –, που πιστεύουν πραγματικά σε αυτή.

Εάν δεν πείσουν την κοινωνία για την αγνότητα των προθέσεών τους, αυτό που εκείνοι ονομάζουν ΕΚΕ θα έχει το αντίθετο αποτέλεσμα από το επιδιωκόμενο. Τόσο για τα στελέχη, όσο και – κυρίως -, για τις εταιρείες και τα προϊόντα τους. Καλό θα είναι λοιπόν να μην ξεχνάμε ποτέ τον παράγοντα «Άνθρωπο» όταν μιλάμε για σχεδιασμό προγραμμάτων εταιρικής κοινωνικής ευθύνης. Τόσο απλά…